Kiedy dobrać okulary po operacji zaćmy i czy zawsze są potrzebne?

Operacja zaćmy usuwa zmętniałą soczewkę oka i zastępuje ją przejrzystym implantem, czyli soczewką wewnątrzgałkową. Dla wielu pacjentów to pierwszy od lat moment, gdy kolory wracają, a obraz przestaje być zamglony. Szybko pojawiają się jednak pytania o okulary. Czy będą jeszcze potrzebne? Kiedy je dobrać? Czy dawne szkła nadają się do noszenia? Odpowiedź zależy od rodzaju wszczepionej soczewki, tempa gojenia oka i Twoich codziennych potrzeb. Terminy i zasady doboru korekcji są na szczęście dość przewidywalne.

Czy po operacji zaćmy trzeba nosić okulary?

Nie każdy pacjent po zabiegu potrzebuje okularów, ale większość korzysta z nich przynajmniej przy części czynności. Naturalna soczewka oka potrafi zmieniać kształt i ustawiać ostrość na różne odległości. Ta zdolność, nazywana akomodacją, słabnie z wiekiem, a sztuczna soczewka jej nie odtwarza. Implant ma stałą moc optyczną, wyliczoną przed zabiegiem.

W praktyce możliwe są trzy scenariusze:

• widzisz ostro w dali, a do czytania potrzebujesz okularów,
• widzisz dobrze na kilka odległości i sięgasz po okulary sporadycznie, na przykład przy drobnym druku,
• masz resztkową wadę, np. astygmatyzm (nieregularną krzywiznę rogówki), i korzystasz z okularów częściej.

Na wynik wpływa też stan rogówki, siatkówki i drugiego oka. Jeśli zaćma dotyczy obu oczu, a operacje odbywają się w odstępie kilku tygodni, okres przejściowy bywa mniej wygodny. Jedno oko widzi już po nowemu, drugie wciąż przez zmętniałą soczewkę. Ostateczną decyzję o korekcji okulista podejmuje po zakończeniu gojenia, a nie w pierwszych dniach po zabiegu.

Po jakim czasie dobiera się okulary po operacji zaćmy?

Okulary korekcyjne po operacji zaćmy dobiera się najczęściej po 4-6 tygodniach od zabiegu. W tym czasie goi się nacięcie rogówki, ustępuje obrzęk, a implant stabilizuje się w torebce soczewki. U części pacjentów, zwłaszcza z chorobami współistniejącymi, wzrok stabilizuje się nawet 8-12 tygodni.

Badanie refrakcji (pomiar wady wzroku) wykonane zbyt wcześnie daje wynik, który po kilku tygodniach przestaje być aktualny. Szkła dobrane w drugim tygodniu po zabiegu często trzeba wymieniać.

Jeśli w okresie przejściowym trudno Ci czytać, okulista może zgodzić się na tymczasowe okulary do bliży o niewielkiej mocy. Przy operacji obu oczu docelową korekcję dobiera się zwykle dopiero po zagojeniu drugiego oka.

Okulary do czytania, widzenia dali i progresywne

Rodzaj okularów zależy od tego, na jaką odległość ustawiono implant i jak wygląda Twój dzień.

Kilka uwag:

• Okulary do czytania po zaćmie to najczęstszy wybór przy soczewce jednoogniskowej ustawionej do dali. Są proste i tanie, ale przy spojrzeniu w dal trzeba je zdejmować.
• Okulary do dali pomagają, gdy po zabiegu została niewielka krótkowzroczność, nadwzroczność lub astygmatyzm.
• Okulary progresywne mają płynnie zmieniającą się moc. Górna część szkła służy do dali, środkowa do odległości pośrednich, na przykład ekranu, a dolna do czytania. To wygodne rozwiązanie dla osób aktywnych. Wymaga zwykle kilku dni przyzwyczajenia.

Przed doborem opowiedz okuliście lub optometryście o swoich nawykach: ile godzin spędzasz przy komputerze, czy prowadzisz nocą, czy dużo czytasz.

Wpływ rodzaju soczewki na potrzebę noszenia okularów

O rodzaju implantu decydujesz przed zabiegiem, podczas badania kwalifikacyjnego. Ten wybór w największym stopniu określa, jak często będziesz sięgać po okulary.

• Soczewka jednoogniskowa daje ostry obraz w jednym zakresie, najczęściej w dali. Jest standardem w zabiegach refundowanych przez NFZ. Do czytania potrzebne są wtedy okulary.
• Soczewka toryczna koryguje astygmatyzm. Bez niej astygmatyzm powyżej około 1,5 dioptrii zwykle wymaga okularów także do dali.
• Soczewka o wydłużonej głębi ostrości (EDOF) poszerza zakres ostrego widzenia z dali na odległości pośrednie. Ekran komputera czy deska rozdzielcza są ostre bez okularów, a do drobnego druku okulary bywają potrzebne.
• Soczewka wieloogniskowa tworzy kilka ognisk i daje ostrość w dali, na odległość pośrednią i do bliży. Najmocniej zmniejsza zależność od okularów. Nocą może jednak dawać zjawiska świetlne, np. halo wokół lamp.

Żaden implant nie gwarantuje całkowitej niezależności od okularów. Efekt zależy od stanu oka, dokładności pomiarów przed zabiegiem i od tego, jak Twój mózg przyzwyczai się do nowego sposobu widzenia. Adaptacja do soczewek wieloogniskowych potrafi trwać kilka miesięcy.

Ochrona oczy przed promieniowaniem UV po zabiegu

Okulary przeciwsłoneczne po operacji zaćmy nosisz od pierwszego dnia. Oko po zabiegu jest wrażliwe na światło, a gojąca się rogówka i rozszerzona po kroplach źrenica nasilają światłowstręt. Okulary chronią też przed wiatrem, kurzem i odruchowym dotykaniem oka.

Przy wyborze sprawdź:

• filtr UV400, blokujący całe promieniowanie UVA i UVB,
• kształt oprawy: szerokie szkła lub osłony boczne zabezpieczają oko z każdej strony,
• polaryzację, ograniczającą odblaski od wody, śniegu i mokrej jezdni,
• kategorię przyciemnienia, na co dzień zwykle 2 lub 3.

Ścisła ochrona obowiązuje przez pierwsze 2-8 tygodni przy każdym wyjściu na zewnątrz, także w pochmurne dni. Promieniowanie UV przenika przez chmury. Dokładny okres określa okulista na wizycie kontrolnej.

Później okulary przeciwsłoneczne zostają zdrowym nawykiem. Siatkówka, czyli światłoczuła warstwa na dnie oka, przez całe życie reaguje na nadmiar UV i światła niebieskiego. Jeśli nosisz korekcję, sprawdzą się szkła fotochromowe, ciemniejące w słońcu, albo przeciwsłoneczne okulary korekcyjne.

Co zrobić ze starymi okularami po operacji?

Okulary noszone przed zabiegiem zwykle przestają pasować. Zaćma zmienia refrakcję oka, a wymiana soczewki zmienia ją ponownie. Osoba, która latami nosiła grube szkła na krótkowzroczność, po operacji może widzieć w dali bez korekcji.

Noszenie dawnych okularów na siłę może powodować:

• rozmyty obraz,
• bóle głowy i zmęczenie oczu,
• zaburzenia oceny odległości.

Szczególny przypadek to okres między operacjami obu oczu. Moc szkieł przestaje wtedy pasować do operowanego oka, a drugie oko wciąż potrzebuje dawnej korekcji. Częstym rozwiązaniem jest wyjęcie szkła po stronie operowanej lub zamiana go na szkło neutralne. Taką zmianę skonsultuj z okulistą.

Starych opraw nie musisz wyrzucać. Jeśli są wygodne i w dobrym stanie, optyk wstawi do nich nowe szkła dobrane po zakończeniu gojenia. Dawne okulary przydadzą się też jako zapasowa oprawa na nowe szkła przeciwsłoneczne.

Odpowiedni dobór okularów po zabiegu zaćmy

W OneDayClinic opiekujemy się Tobą od kwalifikacji do zabiegu aż po dobór okularów korekcyjnych. Operacje zaćmy wykonujemy w ramach refundacji NFZ w naszej klinice w Ostrawie. Przeprowadziliśmy już blisko 20 000 takich zabiegów. Organizujemy transport z domu do kliniki i opiekuna, który towarzyszy Ci przez cały dzień.

Przed zabiegiem pomagamy wybrać implant dopasowany do Twojego stylu życia. Poza soczewką refundowaną przez NFZ oferujemy soczewki premium:

• asferyczne z filtrem światła niebieskiego,
• toryczne, przy astygmatyzmie,
• o wydłużonej głębi ostrości (EDOF),
• wieloogniskowe.

Pracujemy na soczewkach firm Alcon, Hoya oraz Bausch + Lomb.

Po zagojeniu oka zapraszamy na badanie wzroku do naszych salonów we Wrocławiu, Opolu, Gliwicach, Brzegu i Oleśnicy. Optometryści dobierają korekcję z pomocą automatycznego foroptera, a pomiary do szkieł indywidualnych wykonujemy skanerem DNEye Pro. Oprawy i markowe okulary przeciwsłoneczne znajdziesz w salonach oraz w naszym sklepie internetowym.

Ostry wzrok po zabiegu wymaga kilku tygodni cierpliwości

Pierwsze tygodnie po operacji to czas ochrony oka, a nie doboru korekcji. Nosisz okulary przeciwsłoneczne, stosujesz krople zgodnie z zaleceniami i stawiasz się na kontrolę. Docelowe okulary dobierasz zwykle po 4-6 tygodniach, gdy obraz przestaje się zmieniać. Ich rodzaj wynika z wybranego implantu i Twoich nawyków. Im dokładniej przed zabiegiem określisz, na czym Ci zależy, tym łatwiej ograniczyć liczbę par okularów do minimum. Jeśli po kilku miesiącach lub latach widzenie znów zacznie się zamazywać, zgłoś się do okulisty. Taki objaw może oznaczać zaćmę wtórną, którą leczy się krótkim zabiegiem laserowym.